Odpowiedź jest prosta: z trocin, wiórów i naturalnej ligniny - bez chemicznych klejów, bez impregnowanych odpadów, bez drewna z rozbiórki. W tym artykule wyjaśniamy, jaki surowiec trafia do granulatora, jak przebiega produkcja krok po kroku i dlaczego certyfikat ENplus A1 jest gwarancją czystego składu.
Więcej o tym, czym jest pellet drzewny jako paliwo i do czego się go używa, znajdziesz w naszym przewodniku Co to jest pellet drzewny.
Pellet drzewny to paliwo w formie granulatu ze sprasowanej biomasy drzewnej - głównie trocin i wiórów będących odpadem z obróbki drewna w tartakach i zakładach stolarskich. Norma ENplus A1 (ENplus ST 1001:2022, oparty na EN ISO 17225-2) precyzuje dokładnie, co może trafić do granulatora:
Drewno z rozbiórki budynków oraz wszelkie drewno obrabiane chemicznie (impregnowane, lakierowane, klejone) są całkowicie zakazane w każdej klasie ENplus - nie tylko A1.
Granulę pelletu drzewnego spaja lignina - naturalny polimer zawarty w strukturze drewna. Drewno iglaste zawiera 26-30% ligniny, liściaste 19-28%. Podczas prasowania pod wysokim ciśnieniem temperatura granuli wzrasta nawet do 130°C - lignina staje się wtedy plastyczna i skleja rozdrobnione cząsteczki drewna bez żadnego zewnętrznego kleju.
Właśnie dlatego pellet drzewny jest paliwem czystym: spala się w nim wyłącznie drewno i lignina, bez pozostałości chemii.
Norma ENplus A1 dopuszcza maksymalnie 2% dodatków w produkcie gotowym (z czego max 1,8% może być dodane w procesie produkcji, np. skrobia lub olej roślinny jako smar matrycy; max 0,2% po produkcji, np. oleje powlekające). Chemiczne kleje, spoiwa syntetyczne i środki konserwujące są zakazane. W praktyce pellet wysokiej jakości zawiera bliskie zeru ilości dodatków - spoiwem jest wyłącznie lignina drewna.
Produkcja pelletu drzewnego składa się z pięciu głównych etapów. Każdy z nich decyduje o końcowej jakości granulatu.
Świeże trociny i wióry docierają do zakładu produkcji pelletu z wilgotnością 35-45%. Tak mokrego surowca nie da się sprasować w dobrą granulę - pellet rozpadałby się, a jego kaloryczność byłaby za niska. Surowiec trafia więc do suszarni, gdzie wilgotność obniżana jest do poziomu umożliwiającego efektywne prasowanie. Gotowy pellet drzewny klasy ENplus A1 musi mieć wilgotność max 10%.
Zakłady produkcji pelletu często korzystają z ciepła z przyłączonych kotłów biomasowych - energia do suszenia pochodzi wtedy z odnawialnych źródeł.
Wysuszony surowiec trafia do młyna młotowego (Hammermühle), gdzie jest rozdrabniany do jednorodnej, drobnoziarnistej masy. Ujednolicenie frakcji jest kluczowe: tylko z regularnego materiału wejściowego powstają granule o stałym kształcie, gęstości i wytrzymałości mechanicznej. Zbyt duże cząstki nie przejdą przez otwory matrycy, a zbyt drobne mogą powodować nadmierne nagrzewanie prasy.
Między młynem a prasą rozdrobniony surowiec przechodzi przez kondycjoner. Jego zadaniem jest wyrównanie wilgotności masy tak, aby każda partia wchodząca do prasy miała identyczne właściwości - to warunek powtarzalnej jakości granuli. Na tym etapie można dodać skrobię jako naturalny środek ułatwiający prasowanie; pozostaje ona w granicach dozwolonych 2% dodatków normy ENplus A1.
Rozdrobnione drewno jest wyciskane pod wysokim ciśnieniem przez stalową matrycę - pierścieniową (ring die) lub płaską (flat die) - z otworami o odpowiedniej średnicy. Standardowy pellet drzewny do kotłów domowych ma średnicę 6 mm (+/-1 mm) i długość 3,15-40 mm. Ciśnienie prasowania powoduje wzrost temperatury granuli nawet do 130°C - właśnie wtedy lignina uwalnia się ze struktury drewna i działa jak naturalny klej. Nóż obcinający przycina wychodzący strąg do odpowiedniej długości.
Gorące granule trafiają do chłodnicy (zazwyczaj przeciwprądowej), gdzie schładzają się do temperatury zbliżonej do otoczenia. Dopiero wtedy lignina ostatecznie zastyga, a pellet drzewny uzyskuje swoją finalną twardość i odporność na kruszenie podczas transportu oraz podawania ślimakiem. Po schłodzeniu granula przechodzi przez sito oddzielające drobiny (frakcja poniżej 3,15 mm). Na tym etapie pobierane są próbki do analizy parametrów: wilgotności, kaloryczności, zawartości popiołu, wytrzymałości mechanicznej i zawartości drobin - wyniki muszą mieścić się w granicach normy ENplus A1. Gotowy, przesiany pellet jest następnie pakowany w worki lub na palety.
| Etap | Co się dzieje | Kluczowy parametr wejściowy/wyjściowy |
|---|---|---|
| 1. Suszenie | Obniżenie wilgotności surowca | 35-45% -> max 10% (ENplus A1) |
| 2. Rozdrabnianie | Młyn młotowy - jednorodna masa drobnoziarnista | Frakcja surowca (ujednolicona) |
| 3. Kondycjonowanie | Wyrównanie wilgotności masy, opcjonalnie skrobia | Jednorodność partii wejściowej |
| 4. Prasowanie | Matryca stalowa (ring/flat die), nawet do 130°C, lignina jako spoiwo | Średnica 6 mm, długość 3,15-40 mm |
| 5. Chłodzenie i QC | Twardnienie granuli, przesianie drobin, pomiar parametrów | Zgodność z limitem ENplus A1 |
Pellet drzewny klasy ENplus A1 to najwyższa jakość według normy ENplus ST 1001:2022 (opartej na EN ISO 17225-2). Certyfikacja potwierdza, że każdy mierzalny parametr produktu mieści się w ściśle określonych granicach:
| Parametr | Wymaganie ENplus A1 | Metoda pomiaru |
|---|---|---|
| Wilgotność | max 10,0% | ISO 18134 |
| Popiół (sucha masa) | max 0,70% | ISO 18122 |
| Wartość opałowa | min 16,5 MJ/kg (4,6 kWh/kg) | ISO 18125 |
| Wytrzymałość mechaniczna | min 98,0% | ISO 17831-1 |
| Drobiny < 3,15 mm (worki) | max 0,5% | ISO 18846 |
| Gęstość nasypowa | 600-750 kg/m3 | ISO 17828 |
| Średnica | 6 +/-1 mm lub 8 +/-1 mm | ISO 17829 |
| Dodatki | max 2,0% (w tym max 1,8% w produkcji) | ENplus ST 1001 A.3 |
Niski popiół (max 0,70%) oznacza czystsze spalanie i rzadsze czyszczenie kotła. Wysoka wytrzymałość mechaniczna (min 98%) ogranicza powstawanie pyłu przy transporcie i podawaniu - co przekłada się bezpośrednio na niezawodność podajnika ślimakowego.
Wszystkie cztery pellety drzewne w ofercie Elnet spełniają normę ENplus A1 i produkowane są wyłącznie z dozwolonych surowców - drewna okrągłego oraz chemicznie nieobrobionych pozostałości przemysłu drzewnego. Żaden z nich nie zawiera chemicznych klejów ani syntetycznych spoiw.
| Pellet | Popiół | Wilgotność | Kaloryczność | Wyróżnik |
|---|---|---|---|---|
| ANPOL | < 0,5% | < 7% | > 17 710 kJ/kg | Najczystszy, certyfikat ENplus A1 PL-030/2023 |
| IGŁA PREMIUM | < 0,7% | < 10% | > 17 830 kJ/kg | Uniwersalny, pasuje do każdego kotła |
| DIMPLEX | < 0,7% | < 10% | > 18 000 kJ/kg | Najwyższa kaloryczność w ofercie |
| ALASKA | < 0,6% | < 6% | > 17 830 kJ/kg | Najsuchszy, 6,3 mm (cena na zapytanie) |
Pellet ANPOL to nasz bestseller - popiół poniżej 0,5% i wilgotność poniżej 7% stawiają go wyraźnie powyżej progów klasy A1. To paliwo z bardzo niską zawartością popiołu i jednocześnie wysoką kalorycznością.
Szukasz certyfikowanego pelletu ENplus A1?
Zobacz produkty Elnet